لوگو
صفحه اصلی خدمات ما درباره ما بیمه‌های طرف قرارداد تماس با ما

جهت رزرو نوبت تلفنی، همین حالا با ما تماس بگیرید.

تماس با کلینیک
خانه مقالات تخصصی آسیب‌های زانو

تمرینات خم کردن زانو بعد از عمل؛ ۷ حرکت تخصصی برای ACL، منیسک و تعویض مفصل

مهدیه شمشیری
مهدیه شمشیری
14 بهمن 1404
13 دقیقه
تمرینات خم کردن زانو بعد از عمل؛ ۷ حرکت تخصصی برای ACL، منیسک و تعویض مفصل
فهرست مطالب

راهنمای جامع فیزیوتراپی نیرا برای افزایش دامنه حرکتی و خم شدن زانو پس از جراحی رباط صلیبی (ACL)، ترمیم منیسک و تعویض مفصل زانو

اگر بعد از عمل جراحی زانو نمی‌توانید زانوی خود را مانند قبل خم کنید، احتمالاً این سؤال برایتان پیش آمده است که: چگونه بعد از عمل زانو را خم کنیم و چه تمریناتی برای افزایش دامنه حرکتی زانو مناسب هستند؟

کاهش خم شدن زانو در روزها و هفته‌های ابتدایی پس از بسیاری از جراحی‌های زانو اتفاق عجیبی نیست. تورم مفصل، درد، کاهش فعالیت عضلات و سفتی بافت‌های اطراف زانو می‌توانند باعث شوند حرکت Flexion یا همان خم شدن زانو محدود شود.

با این حال، نباید برای بیشتر خم شدن زانو به آن فشار شدید وارد کرد. تمرینات خم کردن زانو بعد از عمل باید به‌صورت تدریجی، کنترل‌شده و مطابق نوع جراحی انجام شوند.

تمرین‌هایی مانند لغزش پاشنه، خم کردن زانو با کمک حوله، Wall Slide و خم کردن زانو در حالت نشسته از حرکاتی هستند که در بسیاری از برنامه‌های فیزیوتراپی بعد از جراحی زانو استفاده می‌شوند؛ اما نوع جراحی تعیین می‌کند که کدام حرکت، از چه زمانی و تا چه دامنه‌ای برای شما مناسب است.

نظر خانم مهدیه شمشیری فیزیوتراپیست کلینیک نیرا درباره خم کردن زانو بعد از جراحی

«بعد از جراحی زانو، یکی از مهم‌ترین اهداف توانبخشی، بازگرداندن تدریجی دامنه حرکتی و توانایی خم کردن زانو است. بااین‌حال، خم کردن زانو نباید بدون برنامه یا به‌صورت خودسرانه انجام شود؛ زیرا میزان خم شدن، زمان شروع تمرین‌ها و شدت آن‌ها باید بر اساس نوع جراحی و پروتکل درمانی تعیین شود.

پروتکل توانبخشی پس از بازسازی رباط صلیبی، ترمیم منیسک، تعویض مفصل زانو و سایر جراحی‌ها با یکدیگر متفاوت است. برای مثال، ممکن است پس از برخی جراحی‌ها، بیمار برای مدتی با محدودیت در میزان خم کردن زانو مواجه باشد. رعایت نکردن این محدودیت‌ها و وارد کردن فشار زودهنگام می‌تواند به بافت‌های ترمیم‌شده آسیب بزند و روند بهبودی را مختل کند.

از طرف دیگر، تأخیر بیش از حد در شروع حرکات نیز ممکن است باعث خشکی مفصل، ایجاد چسبندگی و کاهش دامنه حرکتی زانو شود. به همین دلیل، تمرین‌های خم کردن زانو باید به‌صورت تدریجی، کنترل‌شده و مطابق نظر جراح یا فیزیوتراپیست انجام شوند.

تمرین‌هایی که در ادامه معرفی می‌شوند می‌توانند به بهبود خم شدن زانو کمک کنند؛ اما همه آن‌ها برای تمام بیماران مناسب نیستند. نوع جراحی، مرحله بهبودی، میزان درد و تورم و شرایط جسمانی هر فرد باید پیش از شروع تمرین‌ها در نظر گرفته شود. بنابراین، اگر اخیراً تحت عمل جراحی زانو قرار گرفته‌اید، قبل از انجام این تمرین‌ها با جراح یا فیزیوتراپیست خود مشورت کنید.»

اهمیت بازیابی دامنه حرکتی بعد از جراحی زانو

اهمیت بازیابی دامنه حرکتی بعد از جراحی زانو

یکی از مهم‌ترین اهداف فیزیوتراپی بعد از عمل زانو، بازگرداندن توانایی خم و صاف کردن زانو و در نتیجه بازیابی دامنه حرکتی زانو (Range of Motion یا ROM) است.

پس از جراحی‌هایی مانند:

  • بازسازی رباط صلیبی قدامی یا ACL
  • جراحی رباط صلیبی خلفی یا PCL
  • ترمیم منیسک
  • بازسازی ACL همراه با ترمیم منیسک
  • تعویض مفصل زانو
  • سایر جراحی‌های مفصل و رباط‌های زانو

ممکن است حرکت زانو به دلیل تورم، درد، ضعف عضلات یا سفتی بافت‌های اطراف مفصل محدود شود.

اگر محدودیت حرکتی شدید و طولانی‌مدت ایجاد شود، در برخی بیماران تشکیل بیش از حد بافت اسکار و چسبندگی می‌تواند به وضعیتی به نام آرتروفیبروز (Arthrofibrosis) منجر شود.

از طرف دیگر، این موضوع به معنی آن نیست که باید از روزهای ابتدایی، زانو را با فشار زیاد خم کنید. زمان شروع تمرین، میزان Flexion مجاز و سرعت پیشرفت باید مطابق پروتکل جراحی شما باشد.

چرا زانو بعد از عمل خوب خم نمی‌شود؟

علت خم نشدن زانو بعد از عمل در همه بیماران یکسان نیست. عوامل متعددی می‌توانند در ایجاد خشکی زانو بعد از جراحی نقش داشته باشند.

۱. تورم زانو

بعد از جراحی معمولاً مقداری التهاب و تورم ایجاد می‌شود. افزایش مایع در مفصل می‌تواند فضای حرکتی زانو را محدود کند و هنگام خم کردن زانو احساس فشار یا سفتی ایجاد شود.

۲. درد بعد از عمل

درد باعث می‌شود بیمار به‌صورت ناخودآگاه از حرکت دادن زانو اجتناب کند. ادامه این وضعیت می‌تواند باعث افزایش سفتی مفصل شود.

۳. ضعف عضلات چهارسر ران و همسترینگ

بعد از عمل، عضلات اطراف زانو به‌ویژه چهارسر ران (Quadriceps) و همسترینگ (Hamstring) ممکن است ضعیف شوند یا کنترل طبیعی خود را از دست بدهند.

۴. خشکی بافت‌ها و تشکیل چسبندگی

بی‌حرکتی طولانی یا واکنش بیش از حد بافت‌ها به جراحی ممکن است دامنه حرکتی زانو را کاهش دهد.

۵. نوع جراحی انجام‌شده

محدودیت حرکتی یک بیمار که فقط ACL بازسازی کرده است با بیماری که هم‌زمان ترمیم منیسک نیز انجام داده، الزاماً یکسان نیست.

به همین دلیل، قبل از اینکه برای افزایش خم شدن زانو بعد از جراحی به مفصل فشار بیشتری وارد کنید، باید علت محدودیت مشخص شود.


خم شدن زانو بعد از عمل ACL چگونه پیش می‌رود؟

ACL یا Anterior Cruciate Ligament همان رباط صلیبی قدامی است که نقش مهمی در ثبات مفصل زانو دارد.

در جراحی بازسازی ACL معمولاً رباط آسیب‌دیده با یک گرافت جایگزین می‌شود. گرافت ممکن است از تاندون همسترینگ، تاندون کشکک، تاندون چهارسر ران یا منابع دیگری تهیه شود.

در مراحل اولیه فیزیوتراپی بعد از عمل ACL معمولاً چند هدف اصلی دنبال می‌شود:

  • کاهش درد و تورم
  • محافظت از گرافت
  • بازیابی صاف شدن کامل زانو
  • افزایش تدریجی خم شدن زانو
  • فعال کردن عضله چهارسر ران
  • بهبود الگوی راه رفتن
  • افزایش تدریجی قدرت و کنترل زانو

طبق پروتکل توانبخشی بعد از بازسازی ACL دانشگاه Mass General Brigham، در هفته‌های ابتدایی کنترل تورم، بازگرداندن اکستنشن کامل و افزایش تدریجی Flexion از اهداف اصلی توانبخشی هستند.

همین پروتکل تأکید می‌کند که اگر جراحی دیگری مانند ترمیم منیسک هم‌زمان انجام شده باشد، برنامه دامنه حرکتی و تحمل وزن ممکن است محافظه‌کارانه‌تر باشد.

بنابراین اگر می‌پرسید بعد از عمل ACL زانو کی خم می‌شود؟ پاسخ یک زمان ثابت برای همه بیماران نیست. نوع گرافت، شرایط زانو، تورم، وجود جراحی هم‌زمان و نظر جراح روی سرعت پیشرفت تأثیر دارند.

اگر همراه ACL، منیسک هم ترمیم شده باشد چه؟

این بخش برای بیمارانی که هم‌زمان با بازسازی رباط صلیبی، ترمیم منیسک (Meniscus Repair) انجام داده‌اند بسیار مهم است.

برنامه توانبخشی ACL تنها با ACL همراه با ترمیم منیسک یکسان نیست.

در برخی پروتکل‌های جراحی منیسک، برای هفته‌های ابتدایی محدودیت مشخصی برای میزان خم شدن زانو یا تحمل وزن تعیین می‌شود.

برای مثال، در یکی از پروتکل‌های بازتوانی ACL همراه با ترمیم منیسک دانشگاه ویرجینیا، در مرحله ابتدایی دامنه حرکتی ۰ تا ۹۰ درجه برای بعضی بیماران در نظر گرفته شده است.

این عدد یک دستور عمومی برای همه بیماران نیست. نکته مهم این است که ترمیم منیسک می‌تواند محدودیت‌های متفاوتی برای خم کردن زانو ایجاد کند.

اگر روی گزارش عمل شما عباراتی مانند موارد زیر نوشته شده است:

  • Meniscus Repair
  • Meniscal Repair
  • Meniscus Root Repair
  • ACL Reconstruction + Meniscus Repair

قبل از تلاش برای خم کردن بیشتر زانو، دامنه مجاز را از جراح یا فیزیوتراپیست خود سؤال کنید.


خم شدن زانو بعد از تعویض مفصل چگونه است؟

پس از تعویض مفصل زانو یا Total Knee Replacement (TKA) نیز یکی از اهداف اصلی فیزیوتراپی، بازیابی تدریجی حرکت مفصل است.

طبق راهنمای آکادمی جراحان ارتوپدی آمریکا (AAOS) درباره تعویض مفصل زانو، تمرین‌درمانی و فیزیوتراپی برای افزایش حرکت و قدرت زانو بخش مهمی از دوره بهبود هستند.

میزان خم شدن نهایی زانو در همه بیماران یکسان نیست و عواملی مانند موارد زیر در آن نقش دارند:

  • دامنه حرکتی قبل از عمل
  • میزان تورم
  • شرایط عضلات
  • سن و وضعیت جسمانی بیمار
  • میزان خشکی زانو قبل از جراحی
  • نحوه انجام فیزیوتراپی و تمرینات خانگی

هدف صرفاً رسیدن به یک عدد مشخص نیست. بیمار باید بتواند فعالیت‌های روزمره مانند نشستن، بلند شدن، راه رفتن، سوار شدن به خودرو و بالا و پایین رفتن از پله‌ها را راحت‌تر انجام دهد.

برای فعالیت‌های روزمره چند درجه خم شدن زانو لازم است؟

میزان خم شدن مورد نیاز زانو به نوع فعالیت بستگی دارد.

مطالعات بررسی‌کننده دامنه حرکتی زانو در فعالیت‌های روزمره نشان می‌دهند که کارهایی مانند راه رفتن، نشستن و استفاده از پله به میزان متفاوتی از Flexion زانو نیاز دارند.

به‌طور کلی بسیاری از فعالیت‌های روزانه در محدوده‌ای حدود ۹۰ تا ۱۲۰ درجه خم شدن زانو انجام می‌شوند؛ اما هدف درمانی هر فرد باید متناسب با شرایط خودش تعیین شود.


برای خم شدن زانو بعد از عمل چه باید کرد؟

اگر هدف شما افزایش دامنه حرکتی زانو بعد از جراحی است، سه موضوع باید هم‌زمان در نظر گرفته شوند:

کنترل درد و تورم

هرچه تورم مفصل بیشتر باشد، خم کردن زانو نیز دشوارتر می‌شود.

انجام تمرینات دامنه حرکتی

تمرین‌های کنترل‌شده می‌توانند به بازگشت تدریجی Flexion کمک کنند.

بازیابی قدرت و کنترل عضلات

فقط انعطاف مفصل مهم نیست. عضلات چهارسر، همسترینگ و عضلات اطراف لگن نیز باید به‌تدریج تقویت شوند.

در ادامه ۷ مورد از تمرینات خم کردن زانو بعد از عمل را معرفی می‌کنیم.


۷ تمرین موثر برای افزایش خم شدن زانو بعد از عمل

این تمرین‌ها از حرکات ساده‌تر به حرکات پیشرفته‌تر مرتب شده‌اند؛ اما این ترتیب به معنی مناسب بودن تمام آن‌ها برای همه بیماران نیست.

۱. لغزش پاشنه (Heel Slides)

این تمرین یکی از پایه‌ای‌ترین حرکات برای شروع خم کردن زانو بعد از عمل جراحی است و در بسیاری از پروتکل‌های بازتوانی استفاده می‌شود.

نحوه انجام لغزش پاشنه

  • به پشت دراز بکشید و پاها را صاف کنید.
  • به‌آرامی زانوی عمل‌شده را خم کنید و پاشنه پا را روی زمین به سمت باسن بکشید.
  • در نقطه‌ای که احساس کشش، نه درد شدید، کردید چند ثانیه مکث کنید.
  • به‌آرامی پا را سر دهید تا دوباره صاف شود.
  • در برنامه فعلی می‌توانید حرکت را ۱۰ بار در ۳ ست انجام دهید، مگر اینکه فیزیوتراپیست شما تعداد دیگری تعیین کرده باشد.

لغزش پاشنه (Heel Slides)

تمرین خم کردن زانو در حالت خوابیده

نکته مهم این است که حرکت باید نرم و کنترل‌شده باشد. کشیدن ناگهانی پا برای رسیدن سریع‌تر به دامنه بیشتر توصیه نمی‌شود.


۲. خم کردن زانو با کمک حوله (Towel Assist)

زمانی که عضلات همسترینگ هنوز ضعیف هستند، استفاده از حوله می‌تواند به کنترل بهتر حرکت کمک کند.

نحوه انجام

  • روی زمین یا تخت بنشینید.
  • یک حوله بلند یا ملحفه را دور کف پای عمل‌شده قرار دهید.
  • دو سر حوله را با دست بگیرید.
  • با کمک دست‌ها پا را به‌آرامی به سمت خود بکشید تا زانو خم شود.
  • در محدوده‌ای که کشش قابل تحمل است مکث کنید.
  • حدود ۱۰ ثانیه نگه دارید و سپس به‌آرامی رها کنید.

خم کردن زانو با کمک حوله (Towel Assist)

تمرین خم کردن زانو با کمک حوله

این حرکت باید بدون ضربه و فشار ناگهانی انجام شود.


۳. لغزش پا روی دیوار (Wall Slides)

Wall Slide از نیروی جاذبه برای کمک به خم شدن تدریجی زانو استفاده می‌کند و برای برخی بیمارانی که از خم کردن زانو ترس دارند، کنترل حرکت را آسان‌تر می‌کند.

نحوه انجام

  • به پشت دراز بکشید و باسن خود را نزدیک دیوار قرار دهید.
  • هر دو پا را روی دیوار قرار دهید.
  • اجازه دهید پای عمل‌شده به‌آرامی روی دیوار به سمت پایین سر بخورد.
  • هم‌زمان زانو به‌تدریج خم می‌شود.
  • از پای سالم برای کنترل سرعت پایین آمدن استفاده کنید.
  • زمانی که کشش کافی احساس کردید، با کمک پای سالم، پای عمل‌شده را دوباره بالا ببرید.

لغزش پا روی دیوار (Wall Slides)

تمرین Wall Slide برای افزایش دامنه حرکتی زانو


۴. خم کردن زانو در حالت نشسته با کمک پای سالم

این تمرین برای افزایش تدریجی دامنه خم شدن زانو در وضعیت نشسته مناسب است.

نحوه انجام

  • روی یک صندلی ثابت بنشینید.
  • پای عمل‌شده را تا محدوده مجاز خم کرده و زیر صندلی ببرید.
  • پای سالم را جلوی مچ پای عمل‌شده قرار دهید.
  • با پای سالم فشار ملایمی به پای عمل‌شده وارد کنید تا زانو کمی بیشتر خم شود.
  • ۵ تا ۱۰ ثانیه نگه دارید.
  • سپس فشار را به‌آرامی کاهش دهید.

خم کردن نشسته با کمک پای سالم

تمرین خم کردن زانو در حالت نشسته با کمک پای سالم


۵. خم کردن زانو در حالت خوابیده به شکم (Prone Flexion)

این تمرین علاوه بر دامنه حرکتی، عضلات همسترینگ را نیز فعال می‌کند.

نحوه انجام

  • روی شکم دراز بکشید.
  • در صورت نیاز یک بالش کوچک زیر شکم قرار دهید.
  • سعی کنید پاشنه پای عمل‌شده را به‌آرامی به سمت باسن بالا بیاورید.
  • فقط تا دامنه‌ای حرکت کنید که برای شما مجاز است.
  • سپس پا را آرام پایین بیاورید.

اگر نمی‌توانید پا را زیاد بالا بیاورید، نیازی به فشار آوردن نیست.

نکته مهم برای افرادی که گرافت همسترینگ دارند

اگر در جراحی ACL از تاندون همسترینگ برای گرافت استفاده شده است، زمان شروع و شدت تمرینات فعال یا مقاومتی همسترینگ باید طبق پروتکل جراح و فیزیوتراپیست تنظیم شود.


۶. خم کردن زانو در حالت ایستاده

این تمرین می‌تواند علاوه بر خم شدن زانو، به بهبود کنترل عضلانی نیز کمک کند.

نحوه انجام

  • پشت یک صندلی محکم بایستید.
  • برای حفظ تعادل پشتی صندلی را بگیرید.
  • وزن را طبق دستورات فیزیوتراپیست روی پاها تقسیم کنید.
  • پای عمل‌شده را از زانو خم کرده و پاشنه را به سمت بالا حرکت دهید.
  • بدن را کاملاً صاف نگه دارید.
  • برای بالاتر آوردن پا از کمر خم نشوید.
  • حدود ۳ ثانیه نگه دارید و سپس پایین بیاورید.

خم کردن زانو در حالت خوابیده به شکم (Prone Flexion)

تمرین خم کردن زانو در حالت ایستاده


۷. راک‌بک چهار دست و پا (Rocking Back)

Rocking Back یا راک‌بک چهار دست و پا حرکت پیشرفته‌تری برای افزایش دامنه خم شدن زانو است و معمولاً در مراحل مناسب‌تر توانبخشی استفاده می‌شود.

نحوه انجام

  • روی سطح نرم در حالت چهار دست و پا قرار بگیرید.
  • به‌آرامی باسن را به سمت عقب حرکت دهید.
  • با عقب رفتن بدن، زانوها بیشتر خم می‌شوند.
  • فقط تا محدوده مجاز حرکت کنید.
  • سپس به وضعیت ابتدایی برگردید.

راک‌بک چهار دست و پا (Rocking Back)

تمرین راک‌بک چهار دست و پا برای افزایش خم شدن زانو

این حرکت می‌تواند Flexion نسبتاً زیادی در مفصل ایجاد کند و برای مراحل ابتدایی برخی جراحی‌ها، به‌خصوص ترمیم منیسک، ممکن است مناسب نباشد.


آیا باید برای خم شدن زانو بعد از عمل به آن فشار بیاوریم؟

یکی از سؤالات رایج بیماران این است که:

«برای اینکه زانو زودتر خم شود باید درد را تحمل کنم و به آن فشار بیاورم؟»

پاسخ این است که افزایش دامنه حرکتی باید تدریجی و کنترل‌شده باشد.

ممکن است هنگام تمرین احساس کشش، فشار یا ناراحتی قابل تحمل داشته باشید، اما ایجاد درد شدید یا فشار ناگهانی برای رسیدن به دامنه بیشتر روش مناسبی نیست.

اگر بعد از تمرین:

  • درد زانو به شکل محسوسی بیشتر شد
  • تورم افزایش پیدا کرد
  • دامنه حرکت کمتر شد
  • راه رفتن دشوارتر شد

ممکن است حجم یا شدت تمرین برای شرایط فعلی زانو زیاد بوده باشد.


چند بار در روز تمرینات خم کردن زانو را انجام دهیم؟

تعداد دفعات برای همه افراد یکسان نیست.

در بسیاری از برنامه‌های توانبخشی، تمرینات دامنه حرکتی در چند نوبت کوتاه طی روز انجام می‌شوند، اما تعداد ست‌ها و تکرارها باید متناسب با موارد زیر تنظیم شود:

  • نوع جراحی
  • مدت زمان گذشته از عمل
  • میزان تورم
  • دامنه حرکتی فعلی
  • درد
  • نوع گرافت
  • وجود ترمیم منیسک
  • نظر جراح و فیزیوتراپیست

بنابراین انجام تعداد بسیار زیاد Heel Slide یا سایر حرکات لزوماً باعث سریع‌تر شدن بهبودی نمی‌شود.


فقط خم شدن زانو مهم نیست؛ صاف شدن زانو را فراموش نکنید

بسیاری از بیماران تمام تمرکز خود را روی خم کردن زانو بعد از عمل قرار می‌دهند؛ در حالی که بازیابی توانایی صاف کردن کامل زانو یا Knee Extension نیز اهمیت زیادی دارد.

محدودیت در صاف شدن زانو می‌تواند روی:

  • راه رفتن
  • وضعیت ایستادن
  • عملکرد عضله چهارسر
  • الگوی حرکت
  • عملکرد روزمره

تأثیر بگذارد.

به همین دلیل برنامه فیزیوتراپی باید هم Flexion و هم Extension را بررسی کند.


چگونه دامنه حرکتی زانو را اندازه بگیریم؟

برای اندازه‌گیری دقیق دامنه حرکتی زانو یا Knee ROM، فیزیوتراپیست از وسیله‌ای به نام گونیامتر (Goniometer) استفاده می‌کند.

با این وسیله می‌توان زاویه خم شدن و صاف شدن زانو را اندازه گرفت و روند پیشرفت بیمار را در جلسات مختلف مقایسه کرد.

ارزیابی فقط به اندازه‌گیری زاویه محدود نمی‌شود. فیزیوتراپیست ممکن است موارد زیر را نیز بررسی کند:

  • تورم زانو
  • دامنه Flexion
  • دامنه Extension
  • قدرت عضله چهارسر
  • عملکرد همسترینگ
  • نحوه راه رفتن
  • تحمل وزن
  • تعادل
  • کنترل عصبی ـ عضلانی
  • درد هنگام حرکت

این ارزیابی مشخص می‌کند که علت محدودیت حرکتی چیست و چه تمریناتی باید در برنامه قرار بگیرند.


اگر زانو بعد از عمل هنوز خم نمی‌شود چه کنیم؟

اگر مدتی است تمرین انجام می‌دهید اما خم شدن زانو بعد از عمل پیشرفت نمی‌کند، افزایش خودسرانه فشار تمرین بهترین راه‌حل نیست.

ابتدا باید علت محدودیت مشخص شود.

ممکن است عواملی مانند:

  • تورم مداوم
  • درد
  • ضعف عضلات
  • محدودیت بافت نرم
  • چسبندگی
  • محدودیت حرکتی مفصل
  • ترس از حرکت
  • یا محدودیت مربوط به خود جراحی

در این وضعیت نقش داشته باشند.

پس از ارزیابی، فیزیوتراپیست می‌تواند از ترکیبی از تمرین‌درمانی، تکنیک‌های دستی، آموزش حرکتی و برنامه تمرینی خانگی استفاده کند.


چه زمانی باید تمرین را متوقف کنیم و به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر هنگام یا بعد از تمرین یکی از علائم زیر ایجاد شد، ادامه تمرین بدون بررسی مناسب نیست:

  • درد شدید یا غیرقابل کنترل
  • افزایش قابل توجه تورم
  • درد شدید ساق پا
  • تب
  • ترشح غیرطبیعی از محل جراحی
  • قرمزی یا گرمای غیرعادی اطراف زخم
  • کاهش ناگهانی دامنه حرکتی
  • قفل شدن جدید زانو
  • علائم غیرمعمولی که جراح درباره آن‌ها هشدار داده است

وجود درد شدید ساق، تب، ترشح زیاد از زخم یا درد کنترل‌نشده نیز از مواردی هستند که در پروتکل Mass General برای بازسازی ACL به‌عنوان علائمی برای تماس با پزشک ذکر شده‌اند.


چند جلسه فیزیوتراپی برای خم شدن زانو لازم است؟

یکی از جست‌وجوهای رایج بیماران این است که چند جلسه فیزیوتراپی بعد از عمل ACL یا جراحی زانو لازم است؟

عدد ثابتی برای همه بیماران وجود ندارد.

تعداد جلسات فیزیوتراپی به موارد زیر بستگی دارد:

  • نوع عمل
  • شدت محدودیت حرکتی
  • مقدار تورم
  • وضعیت عضلات
  • دامنه حرکتی قبل و بعد از عمل
  • وجود جراحی هم‌زمان
  • سن و شرایط جسمانی
  • نحوه انجام تمرینات خانگی
  • سرعت پیشرفت بیمار

برای مثال، برنامه فردی که فقط بازسازی ACL داشته است می‌تواند با بیماری که ACL و منیسک را هم‌زمان جراحی کرده یا فردی که تعویض مفصل زانو انجام داده، متفاوت باشد.

به همین دلیل بهترین راه برای مشخص شدن تعداد تقریبی جلسات، ارزیابی حضوری زانو توسط فیزیوتراپیست است.


هزینه فیزیوتراپی بعد از عمل زانو چقدر است؟

هزینه فیزیوتراپی بعد از عمل زانو به نوع خدمات مورد نیاز، تعداد جلسات، وضعیت بیمار و روش‌های درمانی مورد استفاده بستگی دارد. ممکن است بیمار فقط به تمرین‌درمانی و ارزیابی دامنه حرکتی نیاز داشته باشد، در حالی که بیمار دیگری به برنامه توانبخشی گسترده‌تری احتیاج داشته باشد. بنابراین تعیین هزینه نهایی بدون ارزیابی شرایط بیمار دقیق نیست.


فیزیوتراپی تخصصی بعد از عمل ACL چه کمکی می‌کند؟

فیزیوتراپی بعد از ACL صرفاً به معنی انجام چند تمرین برای خم کردن زانو نیست.

یک برنامه فیزیوتراپی تخصصی برای ACL می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

  • کنترل درد و تورم
  • بازیابی Flexion و Extension
  • فعال‌سازی عضله چهارسر
  • تقویت تدریجی عضلات
  • اصلاح الگوی راه رفتن
  • تمرینات تعادل و Proprioception
  • افزایش کنترل عصبی ـ عضلانی
  • بازگشت تدریجی به فعالیت
  • ارزیابی آمادگی برای ورزش در مراحل بعدی

بهترین برنامه فیزیوتراپی برای بیمار ACL برنامه‌ای است که با نوع جراحی، نوع گرافت، مرحله ترمیم و اهداف فردی بیمار هماهنگ باشد.

آموزش تمرینات: خم کردن زانو

مرحله اول تمرین خم کردن زانو
مرحله دوم تمرین خم کردن زانو

سوالات متداول

مهدیه شمشیری

مهدیه شمشیری

متخصص آسیب‌شناسی و حرکات اصلاحی

فارغ‌التحصیل دانشگاه تهران. دارای تخصص در ارزیابی فانکشنال و تمرین‌درمانی با رویکرد روش شروت. رویکرد او بر پایه ارزیابی دقیق وضعیت بدنی و طراحی برنامه تمرینی اختصاصی برای هر بیمار استوار است.

مشاهده پروفایل متخصص

دیدگاه خود را بنویسید

تماس با کلینیک